Chặng Thứ I
Chúa Giêsu Bị Kết A"

Một người bị nhốt trong sà lim sau hàng chấn song sắt. Người này bị kết án tử hình. Anh bị liệt vào hạng người tội phạm. Anh không còn xứng đáng để sống. Anh đã trở nên kẻ thù, kẻ phản loạn, kẻ sống bên lề, và rất nguy hiểm cho xã hội. Anh phải được đem đi nhốt, phải được tách ra khỏi đời sống cộng đồng.

Vì lý do gì? Vì anh khác người. Anh là một người tị nạn, mà người dân tị nạn là một mối đe dọa cho nền kinh tế ở đây. Anh là người da mầu, và người da mầu thì rất nguy hiểm. Anh là người Do Thái, mà người Do Thái thì rất khó tin.

Anh là người ngoại cuộc đang nói những điều chúng ta không muốn nghe, và đang dến những điều chúng ta chỉ muốn quên đi. Anh đã làm đảo lộn trật tự của đời sống chúng ta. Anh đã xé rách cái màn che đậy những xấu xa của chúng ta, và phá đổ bức tường ngăn cách và che chở chúng ta được an toàn.

Anh nói, "Tất cả chúng ta đều là đồng loại, đều là con cái một Thiên Chúa, đều được Chúa thương yêu như những đứa con được cưng chiều nhất. Chúng ta cùng được hứa sẽ sống chung trong cùng một mái nhà, với cùng một cha, và ngồi ăn cùng bàn." Anh nói, "Sự kỳ thị không nằm trong kế hoạch của Thiên Chúa. Kết hiệp và hoà đồng là điều Chúa muốn."

Tiếng nói này cần phải được dẹp tắt. Tiếng nói của anh làm đảo lộn đường lối người ta hành xử ở đây. Tiếng nói này phá rối đời sống gia đình, xã hội, và nơi sở làm của chúng ta. Tiếng nói này làm mất trật tự và gây nên rối loạn. Ðời sống bình thường đã qúa phức tạp. Chúng ta không cần đến những tiên tri nửa muà làm hư hỏng màng lưới mỏng manh của các mối liên hệ chúng ta đã công phu gây dựng. Chúng ta hãy cứ tuân theo khẩu hiệu này: "Ai lo thân người nấy, đã có Chúa lo cho tất cả mọi người." Theo cách này thì chúng ta sẽ đau khổ ít và thoải mái tôí đa.

Chúa Giêsu đứng trước Philatô. Ngài im lặng. Ngài không tự bào chữa chống lại những lời kết án Ngài. Nhưng khi Philatô hỏi, "Ông đã làm gì"" Ngài nói, "Ta đến với thế gian để làm chứng nhân cho sự thật, và ai ở bên phía của sự thật thì nghe lời Ta" (Ga 18:35-38). Sự thật Giêsu nói tới không phải là một luận án tiến sĩ, một học thuyết, hay một lối giải thích minh bạch về chân lý. Ðây chính là mối liên hệ, sự hiến dâng mật thiết đời sống giữa Ngài và Chúa Cha, Ngài muốn cho chúng ta được chia sẻ. Philatô không thể nghe được điều này, cũng như bất cứ ai không được kết hiệp với Chúa Giêsu. Tuy nhiên, bất cứ người nào bước vào sự hiệp thông với Chúa Giêsu, cũng sẽ tiếp nhận được Thần Trí của sự thật. Thần Trí giải thóat chúng ta khỏi những sự thúc đẩy và ám ảnh của xã hội đương thời. Thần Trí làm cho chúng ta trực thuộc vào chính đời sống nội tâm của Chúa, và cho phép chúng ta sống trong thế giới với những trái tim rộng mở và đầu óc tỉnh táo. Khi thông hiệp với Chúa Giêsu, chúng ta có thể nghe tiếng của Thần Trí và tiến bước đi đến khắp mọi nơi, dù chúng ta đang bị cầm tù hay không. Vì sự thật - mối liên hệ chân chính, sự trực thuộc chân chính - đem đến cho chúng ta sự tự do mà quyền lực của bóng tối không thể tước đoạt. Giêsu là con người tự do nhất đã từng sống trên trái đất này, vì Ngài là người có liên hệ mật thiết nhất với Thiên Chúa, Philatô kết án Ngài. Philatô muốn liệt Ngài vào hàng những kẻ tội phạm. Nhưng ông ta đã không làm được như vậy. Cái chết của Giêsu, thay vì là sự thi hành một bản án tử hình, lại trở nên con đường dẫn đến sự thật viên mãn, dẫn đến tự do trọn vẹn.

Tôi biết rằng tôi càng thuộc về Chúa hơn, tôi sẽ càng bị kết án nhiều hơn. Nhưng việc kết án thế giới sẽ làm cho chân lý được tỏ hiện. "Phúc cho ai bị bắt bớ vì sự công chính, nước trời là của họ" (Mt. 5:10). Tôi phải tin ở những lời này. Chính đây là nơi thế giới ghét tôi, nơi tôi không được người ta để ý đến, nơi tôi bị xô đẩy ra bên lề xã hội, bị nhạo cười, bị hạ nhục. Chính nơi đây tôi có thể khám phá tôi là thành phần của cộng đồng thế giới bị nhốt sau những chấn song sắt, trong hàng rào giây kẽm gai, bị cô lập trong các trại cấm.

Tôi thèm khát sự thật, thèm khát được hiệp thông với Thiên Chúa như Giêsu. Nhưng mỗi khi sự thèm khát này được no đủ, tôi lại bị kết án lần nữa và bị trao cho thánh giá khác nặng hơn. Trong câu chuyện Phêrô và Gioan, Phaolô và Barnabas, Giacôbê và Anrê, và nhất là của Maria, Mẹ Giêsu, hạnh phúc và khổ đau của họ trở nên một, vì họ đã lựa chọn để sống cho chân lý giữa thế giới.

Ðiều này không thể xảy ra nếu chúng ta không có thánh giá để mang, nếu chúng ta không được hưởng niềm vui bao la là đã trực thuộc vào đời sống thánh thiện vượt ra ngoài những chấn song sắt, những hàng rào giây kẽm gai, và những dụng cụ tra tấn hay xử trảm.

Phải, trên gương mặt của người bị nhốt sau những chấn song sắt có phảng phất vẻ hãi sợ, nhưng cũng có niềm tin, cậy, hy vọng, và một ý thức sâu xa về tự do. Mắt của người này và của tôi là những con mắt có thể thấy những gì thế giới không thấy. Ðó là gương mặt của một Thiên Chúa đau khổ đang kêu gọi chúng ta từ nơi xa xôi, thúc dục chúng ta vượt qua cơn hãi sợ để đến được miền đất của tình yêu vĩnh cửu.

Mai Thư