Thánh An-Rê Dũng Lạc

---

Theo Lm Dũng Lạc Trần Cao Tường

Thánh Anrê Tông Ðồ, môn đệ đầu tiên của Chúa Giêsu, người đã đến xem thấy Chúa, đã cảm nghiệm được Chúa ngay giây phút đầu. Ngài đã say mê Chúa, chọn Chúa làm lý tưởng đời mình. Ðúng là Ngài đã như vớ được kho tàng quá lớn, đã "trúng" Chúa như trúng độc đắc, nên tất cả những giá trị khác trở thành rác rưởi như tâm tình của Thánh Phaolô trong thư gửi giáo đoàn Philipphê (3:8).

Giáo Hội Việt Nam có thày giảng Anrê Phú Yên người chứng thứ nhất, thì cũng hãnh diện có thánh Anrê Dũng Lạc đứng đầu sổ đại diện cho Các Thánh Tử Ðạo Việt Nam, làm chứng đã nếm được Chúa ngon ngọt chừng nào và chỉ lối cho chúng ta.

Tên thật Ngài là Trần An Dũng, sinh khoảng năm 1795 tại Bắc Ninh trong một gia đình ngoại giáo. Năm 12 tuổi cậu Dũng được về Hà Nội học đạo, được rửa tội và sau đó đi tu vào chủng viện. Ngài rất thông minh và có trí nhớ lạ lùng. Sau 8 năm theo học tại chủng viện Kẻ Vĩnh, Ngài được làm Thầy Giảng, và 10 năm sau được thụ phong linh mục ngày 15.3.1823 lúc 28 tuổi.

Linh mục Trần An Dũng sống đời mục tử thật thánh thiện và gương mẫu. Ngài rất thương yêu giáo dân và giảng đạo sốt sắng, nên ai cũng quí mến. Ðời sống nội tâm của Ngài thật sâu xa, ăn mặc đơn sơ, giữ chay các ngày thứ tư và thứ sáu, và rất thương người nghèo khó.

Năm 1835 Cha Dũng bị bắt lần thứ nhất, nhưng giáo dân thương mến đưa tiền chuộc nên được tha về. Cha phải đổi tên là Lạc để dễ ẩn trốn.

Bốn năm sau, vào ngày 10.11.1839 Cha Lạc bị bắt lần nữa trên đường đi Kẻ Sen. Giáo dân lại chạy tiền chuộc Cha về để có người lo phần thiêng liêng cho họ. Nhưng trên đường về, Ngài lại bị chận bắt lần nữa. Ngài nhận mình là đạo trưởng (linh mục), nên bị bắt trói ngay và phải đeo gông vào cổ. áLần này giáo dân cũng xin chuộc Cha nữa:

- "Thưa Cha, Cha chịu chết thì một mình Cha lên thiên đàng, mà nếu Cha còn lại thì giáo dân chúng con được nhờ, vậy xin Cha nghĩ lại."

Nhưng Cha Dũng Lạc đã nói với họ:

- "Tôi bị bắt lần này là lấn thứ ba, thì đó là ý Chúa rồi. Anh em đừng mất tiền chuộc tôi làm gì."

Quan huyện rất thương mến Cha và muốn cứu Cha:

- "Thầy đạo, Thầy biết nhiều chữ nghĩa và còn trẻ nữa thì tại sao lại muốn chết, có phải là uổng không" Hãy tin tôi đi, nhắm mắt lại và bước qua thánh giá, hoặc là chỉ giả vờ đi vòng quanh, nếu Thầy muốn thì để cho lính của tôi khiêng Thầy qua, tôi sẽ làm án tha ngay."

Cha Dũng Lạc giõng giạc trả lời:

- "Tôi không bao giờ làm như thế. Hãy khép án tôi phải cắt trăm mảnh thì hơn."

Không lay chuyển được Cha, quan huyện làm tờ trình vua là bắt được Cha ở ngoài ruộng để không ai bị liên lụy vì tội chứa chấp đạo trưởng. Nể tỏ lòng biết ơn, Cha nói người nhà mang quà biếu quan huyện. Giáo dân thương mến đến thăm viếng khóc lóc thì Cha khuyên:

- "Tôi biết ơn anh chị em lắm. Xin hãy về giữ đăo như tôi còn ở giữa anh chị em. Ðừng than khóc nữa."

Trong tù, Ngài viết thư cho Ðức Cha tỏ lòng biết ơn Ðức Cha và các vị thừa sai. Nhờ các Ngài mà Cha được đức tin và được thương yêu lo lắng. Và Cha cam kết với Ðức Cha một lòng trung kiên "vững mạnh như núi Thái".

Bị tra khảo ba lần, Cha Lạc vẫn một lòng cương quyết, nên quan đã làm án xử chém đầu ngày 21.12.1839 tại pháp trường Ô Cầu Giấy.

Học Hỏi Và Thực Hành

1. Thánh Anrê Dũng Lạc đã làm chứng nhân Tin Mừng gì"

Thánh Anrê Dũng Lạc đã nhảy mừng như Ðức Mẹ: "Linh hồn tôi ngợi khen Chúa và thần trí tôi hớn hở trong Thiên Chúa là Ðấng Cứu chuộc tôi. Chúa đãm làm cho tôi muôn việc kỳ diệu. Từ nay muôn đời sẽ khen tôi có phúc..."

Vì nhận ra tình Chúa ngon ngọt chừng nào, thấy Chúa luôn hiện diện qua mọi biến cố dù vui dù buồn, dù mùa đông hay mùa xuân, dù ở ngoài hay trong tù, thì đối với người tin tưởng Chúa mọi sự sẽ ăn khớp với nhau tốt đẹp, nên có lần Ngài đã viết thư từ nhà tù cho người bạn là Cha Thực để tâm sự:

Lạc rầy đã rõ chốn quân quan.
Bút chép thơ này gửi thở than,
Lòng nhớ bạn non còn vất vả,
Dạ thương khách chạy chưa yên hàn.
Ðông qua tiết lại thời xuân tới,
Khổ tạm mai sau hưởng phúc an.
Làm kẻ anh hùng chi quản khó,
Nguyện xin cùng gặp chốn thanh nhàn.

Như Mẹ Maria, Thánh Dũng Lạc luôn nhận ra mình thật có phúc. Ngài nhận ra ơn Chúa trong cuộc sống mục vụ. Ngài biết ơn giáo dân, biết ơn các thừa sai, biết ơn ngay cả quan huyện đã đối xử tử tế với Ngài. Biết ơn Chúa, biết ơn người và biết ơn đời, là bí quyết sống hạnh phúc.